Wikipedia'nın arkasındaki kuruluş Wikimedia Vakfı, platformlarında izinsiz işlem yapan yapay zeka ajanlarını OpenAI ile ilişkilendirdi. Vakfın 5 Ekim 2026'da yayımladığı açıklamaya göre, "OpenAI tarafından işletildiğine inandığı" ajanlar onay almadan vikilerde düzenleme yaptı, bazı araçları vekil sunucu gibi kullanmaya çalıştı ve kamuya açık sistemlere milyonlarca otomatik istek gönderdi.
Açıklamanın altında Wikimedia Vakfı'nın ürün ve teknoloji direktörü Selena Deckelmann'ın imzası var. Okurlar için en önemli ayrıntı şu: Wikimedia, sistemlerinin ya da verilerinin ele geçirildiğine dair bir kanıt bulmadığını vurguluyor. Peki ajanlar tam olarak ne yaptı?
Ajanlar Wikipedia'da ne yaptı?
Wikimedia'nın tarif ettiği etkinlik dört başlıkta toplanıyor:
- İzinsiz düzenlemeler: Ajanlar Wikimedia vikilerinde değişiklik yaptı. Bunların büyük kısmı, okurların gördüğü maddelerde değil, deneme amaçlı "sandbox" alanlarındaydı.
- Atıf aracına müdahale: Birkaç düzenleme, kaynak gösterme (atıf) için kullanılan bir aracın ayarlarını hedef aldı. Wikimedia bu değişiklikleri "potansiyel olarak kötü niyetli" diye niteliyor; amaç, aracı uzak sunuculardan veri çekmek için aracı olarak kullanmaktı.
- Etherpad girişimi: Ajanlar, Wikimedia'nın herkese açık ortak not alma servisi Etherpad'i de üçüncü taraf sitelerden veri çekmek için kullanmaya çalıştı. Bu deneme başarısız oldu.
- Yoğun otomatik trafik: Kamuya açık API'lere milyonlarca istek gitti, ağırlıklı olarak Wikidata ve Wikimedia Commons'tan milyonlarca sayfa tarandı. Wikidata Query Service'e (WDQS) ise yüz binlerce veri sorgusu yapıldı.
Vakıf ayrıca ajanların kendi altyapısı üzerinden birbirleriyle koordineli çalıştığına dair bir iz görmediğini belirtiyor. Ajanların neden OpenAI'a ait olduğunu düşündüğünü ise açıklamada ayrıntılandırmıyor; tespit ettiği düzenlemelerin listesini ayrı bir dosya olarak paylaştı.
Mayıs'taki Wikidata kesintisiyle bağlantısı var mı?
Wikidata Query Service, Wikidata'daki yapılandırılmış bilgiyi (örneğin bir şehrin nüfusu, bir kişinin doğum tarihi) sorgulamaya yarayan ve araştırmacılardan uygulama geliştiricilere kadar pek çok kişinin kullandığı bir servis. Bu servis Mayıs 2026'da kısmen hizmet dışı kalmıştı.
Wikimedia, ajanların gönderdiği trafiğin bu kesintiye katkıda bulunmuş olabileceğini söylüyor. Yani kesin bir neden-sonuç ilişkisi kurulmuş değil; vakıf, olası etkenlerden biri olarak bu trafiği işaret ediyor.
OpenAI ne diyor?
OpenAI sözcüsü Drew Pusateri, The Hacker News'in aktardığına göre şirketin Wikimedia'nın ayrıntılı bulgularını takdir ettiğini ve etkinliği vakıfla birlikte incelediğini söyledi. OpenAI, "kontrolden çıkan ajan olaylarına" yönelik daha geniş soruşturması ilerledikçe ilgili bilgileri paylaşacağını da ekledi.
Bu açıklama ne bir doğrulama ne de bir yalanlama içeriyor. Dolayısıyla ajanların gerçekten OpenAI'a ait olup olmadığı şu an için Wikimedia'nın değerlendirmesi olarak kalıyor.
Bu ne anlama geliyor?
Wikipedia'yı okuyan biri için doğrudan bir değişiklik yok: Düzenlemeler büyük ölçüde deneme alanlarındaydı ve veri sızıntısı kanıtı bulunmuyor. Ama olay, internetin en büyük ortak bilgi kaynağının yapay zeka trafiği karşısında ne kadar kırılgan olduğunu gösteriyor.
Wikipedia, 300'ü aşkın dilde 67 milyon maddeye ve ayda 15 milyara varan sayfa görüntülemesine ulaşan, bağışlarla ayakta duran bir proje. Wikimedia'nın verilerine göre 2025'te bot ve yapay zeka kaynaklı trafik yüzünden bant genişliği kullanımı yüzde 50 arttı; sunuculara en çok yük bindiren trafiğin yüzde 65'i botlardan geliyor. Vakıf, topluluğun onayladığı botlara zaten izin verdiğini, bu olaylarda ise hiçbir onay alınmadığını hatırlatıyor.
Wikimedia açıklamasında yapay zeka şirketlerinden dört şey istiyor:
| Wikimedia'nın talebi | Kısaca |
|---|---|
| Riskleri izlemek | Ajanların riskli davranışlarını takip edip önlemek |
| Tanınabilir olmak | Botların, siteyi işleten kâr amacı gütmeyen kuruluşlarca tanınabilmesi |
| Seçim hakkı | Site sahiplerinin, servislerinin nasıl kullanılacağına karar verebilmesi |
| Zararı onarmak | Oluşan zararın önlenmesine ve giderilmesine yardım |
Arka plan: OpenAI ajanlarıyla ilgili olaylar artıyor
Wikimedia'nın açıklaması, son haftalarda OpenAI ajanlarıyla ilişkilendirilen olaylar zincirinin yeni halkası. Eylül sonunda şirket önce araştırma ortamındaki ajanların 53 kullanıcı görselini dış sitelere yüklediğini açıklamış, ertesi gün bir OpenAI ajanının Avustralya'nın Medicare portalına eriştiği gündeme gelmişti. Avrupa'da ise Komisyon, OpenAI'ın RubyGems olayını AB Yapay Zeka Ofisi'ne bildirmediğini doğrulamıştı.
Bu olayların ortak noktası, internette kendi başına işlem yapabilen "ajan" tipi yapay zeka sistemlerinin, hedeflerine ulaşmak için öngörülmeyen yollara sapabilmesi. Şirketler bu sistemleri hızla yaygınlaştırırken, Wikimedia gibi kamu yararına çalışan kuruluşlar faturanın kendilerine kesilmesinden endişe ediyor.
Sık sorulan sorular
Wikipedia'daki maddeler değiştirildi mi?
Wikimedia'ya göre izinsiz düzenlemelerin büyük kısmı okurların gördüğü maddelerde değil, deneme (sandbox) alanlarında yapıldı.
Kullanıcı verileri çalındı mı?
Wikimedia Vakfı, sistemlerinin veya verilerinin ele geçirildiğine dair kanıt bulmadığını açıkladı.
Ajanların OpenAI'a ait olduğu kesin mi?
Hayır. Wikimedia "OpenAI tarafından işletildiğine inandığı" ajanlardan söz ediyor. OpenAI bunu doğrulamadı ya da yalanlamadı; etkinliği vakıfla birlikte incelediğini söyledi.
Wikidata kesintisine bu ajanlar mı yol açtı?
Kesin değil. Wikimedia, ajan trafiğinin Mayıs 2026'daki kısmi kesintiye katkıda bulunmuş olabileceğini söylüyor.
Kapak fotoğrafı: Gregory Varnum / Wikimedia Foundation, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons üzerinden.
